[trantrakhuc]

Tựa sách: HƯƠNG RỪNG CÀ MAU
Tên (các) tác giả: Sơn Nam
Tên (các) dịch giả:
Nhà xuất bản:
Năm xuất bản:
Mã số xuất bản (ISBN):
Tóm tắt nội dung:


Trước năm 1975 khi lần đầu tiên đọc mua cuốn sách này chỉ vì tôi thích những câu thơ:
...
Thân không là lính thú
Sao chưa về cố hương

hay
Năm tháng đã trôi qua
Ray rứt mãi đời ta
Nắng mưa miền cố thổ
Phong sương mấy độ qua đường phố,
Hạt bụi nghiêng mình nhớ đất quê...

Hồi đó không biết Sơn Nam tôi cứ thầm nghĩ giá ông làm thơ thì chắc là hay lắm
Và rất lâu sau đó tôi mới đọc và thích những câu chuyện của Sơn Nam, trong đó Hương rừng Cà Mau là cuốn tôi rất thích. Theo thiển ý của tôi thì chỉ với một truyện ngắn "Tình nghĩa giáo khoa thư" đã đủ đưa Sơn Nam trở thành một nhà văn lớn ở Việt Nam.
Bên cạnh lối viết rất trong sáng và bình dị, ngồn ngộn trong đó là những mô tả về lối sống của người Nam bộ rất là hấp dẫn.
Tôi cũng có xem trong mục lục và thấy tác phẩm nầy chưa có nên post lên tặng các bạn
TTK

MỤC LỤC:

Thay lời tựa
1- Hòn Cổ Tron
2- Ông già xay lúa
3- Cây Huê xà
4- Bác vật xà bông
5- Ðảng Cánh Buồm Ðen
6- Con Bảy đưa đò
7- Chiếc ghe "ngo"
8- Cô Út về rừng
9- Miễu Bà Chúa Xứ
10- Mùa len trâu
11- Một cuộc biển dâu
12- Ðóng gông ông thầy Quít
13- Tình nghĩa giáo khoa Thư
14- Hát bội giữa rừng
15- Hương rừng
16- Bắt sấu rừng U Minh Hạ
17- Người mù giăng câu
18- Sông Gành Hào

Định dạng PRC [[Chỉ có thành viên đã kích hoạt và đăng nhập mới thấy được liên kết. ]]

Cập nhật link ngày 23/11/2011

[hoaicham]

Cám ơn anh trantrakhuc, HC cũng rất thích tác phẩm này, nói chung là thích truyện Sơn Nam với giọng văn miền nam hiền lành chân chất, nhưng mỗi lần đọc cuốn này cứ thấy buồn. Cái buồn cứ thấm dần vào lòng như nước thấm xuống đất, cho đến khi chợt nhận ra đã lật đến trang cuối cùng...Gíống như ngắm cảnh hoàng hôn, nhìn mặt trời lặn , đẹp nhưng luyến tiếc, như có điều gì sắp mất đi, muốn làm điều gì đó để thoát khỏi những sự bế tắc như trong "Tình nghĩa giáo khoa thư" (họ có bao giờ còn được gặp lại nhau?) nhưng lại bất lực...

[buiquochuy]

Yếu tố giọng điệu trong truyện ngắn Sơn Nam

Truyện ngắn của Sơn Nam có nhiều giọng điệu. Mỗi giọng điệu là nỗi lòng của ông lồng vào đó. Mỗi khi ông muốn hướng đến người đọc một vấn đề gì, ông đều có cách kể phù hợp. Giọng điệu trong mỗi truyện của ông đều phù hợp với nội dung tư tưởng mà nó chứa đựng. Điều dễ nhận thấy nhất trong giọng điệu truyện ngắn Sơn Nam đó là giọng ngậm ngùi. Sơn Nam là người luôn dõi theo những biến động của vùng đất Nam bộ nên mọi thay đổi theo chiều hướng xấu đi của con người và vùng đất này đều để lại trong ông một nỗi đau nào đó. Vì vậy, khi viết về những dạng đề tài này, giọng điệu trong truyện ngắn của ông cũng trầm, buồn và mang tính ngậm ngùi.
Thay đổi lớn nhất đối với nhà văn Sơn Nam có lẽ là đất nước rơi vào tay của kẻ thù, đau lòng khi đất nước bị xâm lăng nhưng con người ở đây thì bất lực, không làm gì được cho đất nước, cho quê hương nên thường mang tâm trạng ngậm ngùi. Đó là hình ảnh của ông Từ Thông nhìn về quê hương bị giặc xâm chiếm. Không giúp gì được cho đất nước nên trong ông vẫn mang mối ưu hoài, cảm thấy tủi thân vì mình không bằng con chim đỗ quyên kêu đêm hè khắc khoải. Kể về nỗi lòng của ông Từ Thông, giọng văn của Sơn Nam như chùng xuống, người đọc nhận thấy như có sự sẻ chia giữa tác giả và nhân vật của mình:
"Một mối buồn len vào tâm não ông Từ Thông. Ông nghe gió thổi bốn bề, lạnh lùng. Lương tri như rực sáng nhắc nhở ông món nợ gì đối với đồng bào, giang sơn. Không giúp nước được thì ít ra ông cũng cần biết những gì xảy ra đau buồn trong nước. Cây có cội. Nước có nguồn. Chim có tổ. Cá có hang. Đôi mắt già của ông Từ Thông ngẩn ngơ nhìn muôn lớp sóng cồn. Chân trời u ám, mấy đám mây tan bay thấp là đà... Ông hổ thẹn, tủi bấy phận mình không bằng con đỗ quyên đêm hè kêu khắc khoải". (Hòn Cổ Tron).
Đó cũng là nỗi ngậm ngùi của Lục cụ Tăng Liên khi buộc phải đem ghe của nhà chùa để đua ăn mừng một ngày lễ của Tây. Và còn đau lòng hơn nữa khi ghe của chùa Lục cụ đoạt giải mà phần thưởng lại là lá cờ tam sắc. Lục cụ Tăng Liên đau lòng: "Lục cụ không nói nửa tiếng, nuốt nước miếng như cố nén chút gì tủi nhục, xót xa. Hồi lâu, cụ lắc đầu, cười xòa rồi đỡ chú phó hương quản đứng dậy. Hai người bước ra sân. Một quang cảnh náo nhiệt diễn ra: bao nhiêu trai tráng đang nằm trên bãi cát, trên đất bùn. Kẻ thì hát nghêu ngao. Kẻ thì ôm ngực, mửa ra nào là rượu, bánh mì, kẻ thì vói tay lên như gào thét, đòi thêm rượu nữa". (Chiếc ghe ngo).
Hay ở "Nhứt phá sơn lâm" thì đó là nỗi lòng của ông Tư Châu Xương và những người đồng nghiệp của ông khi nghe cặp rằng Be nói: "Xứ này, xứ của Tây". Mấy tiếng đó khiến cho ai nấy cười rộ lên, cười chua chát thiếu điều ra nước mắt. Gió rừng ngừng lại. Nước rừng bừng tỉnh soi rõ từng lá cây, dáng người. Chập sau, ông Tư Châu Xương nói ôn tồn:
- Mình dốt nát không biết tích Gia Long tẩu quốc, tích Tây đánh thành Long Hồ, nhưng chắc chắn mình không bao giờ nói một câu quá trật lất như thằng cặp rằng đó".
Đọc văn của Sơn Nam, ta thấy ông dường như dõi theo bước chân của nhân vật, cùng vui buồn với nhân vật mình, cùng sẻ chia những cay đắng, ngọt bùi trong cuộc sống. Trong "Sông Gành Hào", kiểm lâm Rốp khinh rẻ người Việt Nam, không những chú Tư Đức đau lòng mà thông qua giọng điệu của truyện, ta thấy tác giả cũng đau lòng nữa. Ở đây, tác giả và nhân vật của mình cùng chịu một nỗi đau chung, đó là sự miệt thị của kiểm lâm Rốp đối với người Việt Nam. Giọng văn chậm rãi, man mác buồn, có chút gì như tự an ủi: "Chú Tư Đức buồn bực vô cùng khi thấy ông kiểm lâm Rốp khinh rẻ người Việt Nam ra mặt. Phận vậy, đành chịu vậy, biết sao bây giờ! Cãi lại thì rất nguy hiểm, ngoài tội ăn cắp cây rừng của nhà nước, chú có thể mang thêm tội làm "quốc sự"!".
Tình cảm của con người Nam bộ không chỉ đối đãi giữa tình người với nhau, mà họ còn có cảm tình với con vật nữa. Khi kể lại câu chuyện "Tháng Chạp chim về", giọng văn của Sơn Nam cũng không khỏi ngậm ngùi và cảm kích đối với tình cảm của ông Tư và con chim già sói. Chim là một nguồn lợi lớn đối với con người ở đây, nhưng nhiều khi con người khai thác quá đáng dẫn đến chim ngày một ít đi. Gần tết, năm nào con chim già sói kia cũng bay về vùng Rạch Giá- Hà Tiên này mà trông ngóng bao đồng loại của mình bị vặt lông ở đây. Ông Tư cũng mang mối cảm hoài với con chim nọ nên ông và con chim kia
dường như có một sợi dây tình cảm vô hình nào đó. Tình cảm của ông Tư đối với con chim kia như là tình bằng hữu - cũng mang nỗi tiếc nuối, ngậm ngùi khi con người tàn sát biết bao loài chim: "Ông Tư nhìn nó. Có lẽ ông nghĩ đến phận mình mà nảy sinh ra bao mối cảm hoài. Trong con tim già, qua thời gian, giờ đây chắc chắn đã lắng xuống hết bao hung bạo của thời xuân xanh của ông và của đất nước hoang vu. Giữa ông và con chim nọ, không còn oán thù. Biển im lặng sau cơn giông tố. Đây là Bá Nha với Tử Kỳ cảm thông nhau. Cầu cho ông Tư với con chim già sói được sống lâu hơn trăm tuổi!".
Một đặc điểm khác nữa trong giọng điệu truyện ngắn Sơn Nam, đó là giọng tâm tình, hoài niệm. Đặc điểm của loại giọng điệu này cho phép nhà văn thổ lô tình cảm của mình, bộc lộ nỗi lòng mình đối với con người và cuộc sống. Đồng thời, nó cũng thể hiện được nỗi bâng khuâng, trăn trở của nhà văn khi nhớ về chuyện xưa. Lấy chuyện xưa để nói chuyện nay cũng là một cách bộc lộ lòng mình đối với những vấn đề của cuộc sống hiện tại.
Trong truyện ngắn của Sơn Nam, nhân vật kể chuyện thường được ẩn đi nên câu chuyện kể, các sự kiện được kể thường mang tính khách quan và lạnh lùng. Nhưng đặc biệt qua giọng kể, người đọc có thể thấy được những vui buồn của tác giả, tình cảm của tác giả đối với nhân vật mình. Trong truyện ngắn "Cây huê xà", tác giả kể về sự ganh tị giữa Năm Điền và thầy Hai rắn, kết cục dẫn đến cái chết của Năm Điền, làm cho mối tình của con Lài - con Năm Điền và thằng Lợi - con thầy Hai rắn phải tan vỡ. Mặc dù cách kể có vẻ lạnh lùng nhưng giọng văn của tác giả như muốn tâm tình với người đọc, muốn kể lại một câu chuyện cảm động cho người đọc. Và dường như tác giả muốn nhắc nhở mọi người: đừng vì những tị hiềm của người lớn mà làm tan vỡ hạnh phúc của giới trẻ: "Cây huê xà là cây gì? Có thiệt hay không? Lắm đêm, nó nằm chiêm bao thấy một thứ dây lốm đốm trắng mọc cheo leo ở chót núi ông Cấm, tiếp với trời xanh. Trên cảnh xa vời nhơ bợn đó, dây huê xà nhởn nhơ uốn éo với gió núi. Giữa lòng từng chiếc lá, hiển hiện kìa trăm ngàn gương mặt của con Lài, tươi tắn, cười riêng với nó, trẻ mãi không già...".
Đó cũng là tình cảm của tác giả dành cho ba thằng Kìm trong "Một cuộc biển dâu". Ba nó chết giữa đồng không mông quạnh như thế, nước ngập lênh láng nhưng chỉ có mỗi mình nó, may mà nhờ có ông bà Hai giúp đỡ, chôn giùm, lập bàn thờ, đốt nhang khấn vái. Tác giả dường như cũng có cùng tâm trạng với ông bà Hai, là tội nghiệp cho thằng Kìm còn nhỏ mà lại sớm mất cha. Cha chết lại không có chỗ chôn, phải dằn đá, neo lại đợi nước giựt mới chôn. Qua giọng kể của tác giả, người đọc thấu hiểu được nỗi lòng của tác giả đối với những con người Nam bộ thuở xưa phải sống trong điều kiện thiên nhiên khắc nghiệt. Đó là một thứ tình cảm trân trọng, thương yêu và đầy cảm phục. Giọng văn bùi ngùi, gây được xúc động trong lòng người đọc: "Ngay bàn thờ giữa, khói hương cháy đỏ. Ý của ông Hai và bà Hai là cầu siêu cho vong hồn người bạc mạng. Phần thằng Kìm thì sau khi uống trọn gáo nước lạnh, nó nằm ngả trên sàn, mệt lịm, ngủ tự hồi nào. Nó mớ, nó trở mình đấm tay, đạp chân nghe rằm rằm. Ông Hai, bà Hai lấy chiếc chiếu đắp cho nó". Với những hành động của ông Hai, bà Hai như thế, tác giả cảm kích vô cùng. Tác giả như cũng muốn truyền cái lòng trân trọng của mình đối với những con người giúp nhau như thế trong cơn hoạn nạn đến với người đọc.
Hay trong "Ngó lên Sở Thượng", tác giả cũng bộc lộ lòng mình đối với ca dao- một giá trị văn hóa dân gian của dân tộc. Chính nhờ những giá trị này mà nhân vật xưng tôi được cứu sống. Qua đó, tác giả muốn nhắc nhở với mọi người: ca dao - một nét đẹp truyền thống xưa của dân tộc đang có nguy cơ bị đảo lộn về giá trị. Tác giả bày tỏ lòng kính yêu của mình đối với ca dao, và cũng mong muốn mọi người hãy cùng nhau giữ gìn nét đẹp đó: "Từ đó tôi yêu kính ca dao. Ngoài giá trị văn chương, địa lý, phong tục... nó còn là bùa cứu khổ cứu nạn thời kháng chiến. Vài người đã sáng tác ca dao kim thời cải cách. Trong trường hợp này, nếu thiếu phụ hát loại ca dao cải cách thì chưa ắt tôi dám vào nhà, xin tá túc. Vì biết đâu đó là cạm bẫy của bọn gián điệp".
Một đặc điểm nữa của giọng điệu trong truyện ngắn Sơn Nam, đó là giọng rề rà, chậm rãi. Đọc truyện ông ta có cảm giác như một vị cao niên đang ngồi kể chuyện cho ta nghe. Không phải cho đến ngày nay Sơn Nam mới có giọng điệu đó, mà từ thời "Hương rừng Cà Mau" giọng văn của ông đã vậy rồi. Về đặc điểm này thì giọng văn Sơn Nam lúc nào cũng vậy. Vẫn cứ cách kể từ từ như nhả từng câu, từng chữ nhưng lúc nào cũng vẫn điềm đạm, mực thước và chín chắn. Ông hiểu rõ những gì mình viết ra nên mỗi khi muốn hướng người đọc đến một vấn đề gì, ông đều có cách đặt câu, dùng từ và cách kể cho phù hợp.
Đối với Sơn Nam, mọi thứ không có gì phải vội vã, cái gì đến sẽ đến nên ông cứ chờ nó đến từ từ. Đọc truyện Sơn Nam, người đọc ít khi bắt gặp nhịp văn nhanh, mang tính hối hả. Ngay cả những người nông dân làm cuộc khởi nghĩa kháng Pháp, ông cũng kể lại một cách từ từ, có chừng mực. Tuy là ủng hộ, tuy là đồng tình nhưng giọng kể của ông vẫn cứ đều đều: "...Năm 1945, cả xóm ngọn Xẻo Bần không nấu xà bông nữa. Họ phải lo những chuyện khác cao cả hơn. Nhưng ý nghĩa của cuộc chiến đấu mới nào có gì lạ hơn là làm cho dân giàu nước mạnh, phát triển nội hóa. Có lẽ vì lý do đó mà họ hăng hái hơn ai hết. Vì họ đã thấy rõ một lần rồi". (Bác vật xà bông)
Hay trong "Đảng cánh buồm đen", ông tường thuật cảnh Sáu Bộ cầm roi đi quyền, với đầy đủ điệu bộ, động tác, âm thanh nhưng giọng kể của ông vẫn cứ nhàn nhàn, nhẩn nha. Nhưng qua đó, người đọc vẫn có thể hình dung được cử chỉ, động tác và tốc độ của người cầm roi đi quyền: "Ông đứng thẳng người, hai tay chắp cây roi lên, bái tổ rất kính cẩn. Rồi thì vụt một tiếng, ngọn roi xoay tròn che lấy thân ông như dải lụa, như nước từ trên thác tuôn xuống chấp chóa. Đến kẻ ngỗ nghịch nhứt cũng không dám ném cây vào để thí nghiệm như ông cho phép".
Giọng văn rề rà, chậm rãi này dường như là đặc điểm chung của các nhà văn Nam bộ. Ta có thể kể ra: Phi Vân, Nguyễn Quang Sáng, Đoàn Giỏi... đặc điểm của giọng này là tác giả kể từ từ, có ngọn có ngành, miêu tả tỉ mỉ từng vấn đề, sự kiện hầu để người đọc nắm bắt câu chuyện một cách trọn vẹn hơn.
Nhìn chung, giọng văn của Sơn Nam thường chậm, đều đều, mạch văn thông thả, ít tính hùng hồn, vội vã.
Ông không "lên gân" khi phản ánh cuộc sống, mà thâm trầm, có phần suy tư khi nhìn sự việc xảy ra xung quanh mình. Câu văn của ông thường rất mộc mạc, chân tình. Mộc mạc đến mức có khi như là văn nói.
Đọc truyện Sơn Nam, người đọc thường cảm thấy rất dễ hiểu. Ông viết rất chân phương, ít dùng từ hoa mỹ, những câu văn không đến đỗi trúc trắc như đánh đố người đọc: "Nghe đến chuyện ở tù, thằng Hon chết điếng. Cha nó qua xóm Xẻo Bần đốn củi mướn. Biết nhờ cậy vào ai bây giờ?" (Lũ trẻ chăn trâu)
Đọc văn của Sơn Nam, có những câu, những đoạn, người đọc có cảm giác như những người nông dân đang nói chuyện với nhau. Trong trường hợp này, các từ địa phương Nam bộ được ông khai thác tối đa:
"Ấp Đông Bình, sát mé biển chuyên về chài lưới; thường thường mấy tay khá giả ở đó đi ghe ra chợ Rạch Giá đánh me, đánh vố. Hết tiền thì họ ngồi nhà mà đờn ca vọng cổ hoặc nói chuyện tiếu lâm. Hồi mùng ba tết, chú phó hương quản đến đó một lần, họ kéo chú lại bắt ép uống rượu đến say mèm rồi mới chịu thả ra. Vui quá! Lại còn "ông Năm xay lúa" từ ngoài hòn Cổ Tron vào xay lúa mướn! Thiên hạ bao vây ổng, hỏi han rối rít. Cái ông già này mới cừ khôi, đứng xay từ hừng sáng tới mười giờ đêm mà không nghỉ tay, sắc mặt luôn luôn tươi rói. Bất chấp tết nhứt, ông ra nghề từ bữa mùng bốn, xay lúa ròng rã tới hôm nay, ai cần thì cứ gọi ông đến cho vui nhà vui cửa". (Ông già xay lúa)
Giọng điệu có thể được xem là phong cách của nhà văn. Mỗi nhà văn có một giọng điệu riêng, từ đó mà hình thành phong cách của mình. Nhưng cũng có nhà văn có nhiều giọng điệu và trong đó sẽ có một giọng chủ đạo, nổi bật. Với Sơn Nam, có thể nói, giọng rề rà, chậm rãi là một đặc trưng trong truyện ngắn của ông. Gần như đọc bất cứ truyện nào, với bất cứ chủ đề gì, người đọc cũng bắt gặp loại giọng điệu này. Nó vừa giúp nhà văn có sự khách quan trong cách kể đồng thời cũng giúp nhà văn bộc lộ được tư tưởng, tình cảm của mình. Giọng rề rà, chậm rãi cùng với các giọng khác trong truyện ngắn Sơn Nam hòa quyện vào nhau, thống nhất với nhau, định hình nên phong cách của ông.

LÊ PHÚ KHẢI - Tạp Chí Truyền hình

[NGUYENDAV]

Cám ơn bạn nhiều,link này không còn download được nửa,xin bạn xem lại dùm

[NGUYENDAV]

Mình đã lấy xuống được rồi,cám ơn bạn nhiều

[ha_chi_linh]

mình cũng không tải về được!!! là sao nhỉ?

[goldfish]

Nguyên văn của ha_chi_linh

mình cũng không tải về được!!! là sao nhỉ?

Tôi đã cập nhật link. Bạn có thể tải về được rồi.

Thân

[t5duc]

link media:
[Chỉ có thành viên đã kích hoạt và đăng nhập mới thấy được liên kết. ]